Aeroponik sistemlerin kWh/kg, L/kg ve aeroponik ek yük metriklerini HPA sisleme, DLI açığı, pompa mekanik sağlığı ve EUE ile hesaplayın. Marul, çilek, domates ve Pak Choi için 3 senaryo kıyası dahil.
Aeroponik tarımda bitki kökleri havada asılıdır ve besin çözeltisi periyodik ince damlacıklar (sisleme) ile püskürtülür. Hidroponikte kökler sürekli besin çözeltisi içinde veya inert ortamdadır. Aeroponik kök oksijenlenmesini artırarak verim potansiyelini yükseltir; ancak sisleme pompası kaynaklı enerji ek yükü ve sıfır tampon kapasitesi nedeniyle operasyonel risk artar. Calcemis bu ek yükü ayrı KPI olarak raporlar.
Aeroponik ek yük, baz CEA sistemine (LED + HVAC) eklenen sisleme pompası, kompresör, filtre ve kök bölgesi termal kontrolü enerjisidir. Tam kapalı marulda toplam ~862 kWh/m²·yıl iken ek yük yalnızca ~15 kWh/m²·yıl (%1,8). Yatırımcı "aeroponiğe geçince ne eklerim?" sorusuna bu metrikle yanıt alır.
Duty Cycle = Ton / (Ton + Toff × 60). Tipik HPA: Ton = 3–5 sn, Toff = 3–5 dk. Calcemis varsayılanı Ton = 3 sn, Toff = 5 dk. Bu oran pompa yıllık çalışma saatini ve enerjisini doğrudan belirler.
Günlük start-stop sayısı 72 kritik aşınma riski olarak sınıflandırılır. Akümülatör (genleşme tankı) eklemek veya büyütmek, sisleme sıklığını değiştirmeden start-stop sayısını düşürür ve pompa ömrünü uzatır.
Doc1 doğrulanmış senaryoda (100 m², 2 kat, tam kapalı): ~11,98 kWh/kg. Literatür bandı tam kapalı dikey sistemlerde 11–40 kWh/kg'dır. Sürücü aydınlatma ve HVAC'tır; pompa payı <%2.
Marulda ~%95 (250 L/kg → 12 L/kg). Domates ~%93, çilek ~%94. Pak Choi kapalı devre çalışmasında bitki başına dış su %74 azalmıştır. Tasarruf, recirculation ve UV sterilizasyon verimliliğine bağlıdır.
EUE = (PFW × bitki yoğunluğu × ρ) / E_LED [g/kWh]. LED elektriğinin yaş biyokütle üretimine dönüşüm verimliliğini ölçer. Düşük PPFD'de sürekli aydınlatma stratejileri EUE'yi iyileştirebilir.
Türkiye seralarında mevsimsel suplemental ışık hesabı için DLI açığı modu, fixture sayısı bilinmediğinde daha doğru temel verir. ΔDLI = max(0, DLI_hedef − DLI_doğal) formülü ile gereken LED gücü hesaplanır.
Toplam elektrik (kWh) × ETKB EVÇED 2023 dağıtım faktörü (0,469 kg CO₂e/kWh). Yenilenebilir pay (%) girilirse karbon orantılı azalır. Scope 1 (doğalgaz, jeneratör) isteğe bağlı genişletilebilir.
Günışığı ağırlıklı sera profilinde baz elektrik yükü ~9 kWh/m²·yıl (ısıtma hariç); aeroponik pompa ek yükü ~0,49 kWh/m²·yıl. Sonuç ~0,257 kWh/kg'dır. Isıtma dahil edildiğinde maliyet ~6,53 TL/kg'a çıkar — pompa değil ısıtma ana sürücüdür.
Freya Aeroframe vaka verisi ~75 kg/m²/yıl verim ve yüksek Watt/m² profili sunar; kanıt kalitesi "vaka verisi" etiketi taşır. Konservatif fizibilite için yarı kapalı sera profili (12–21 kg/m²/yıl) tercih edilmelidir.
Su kıtlığı ve maksimum verim önceliğinde aeroponik (özellikle HPA kule); operasyonel tolerans ve düşük teknik risk önceliğinde hidroponik. Enerji açısından her ikisinde de asıl yük LED-HVAC'tır. Hidroponik rehber ve Calcemis çapraz araçları yan yana kıyas sağlar.
Araç ön fizibilite içindir; ±%20 belirsizlik bandı uygulanır. Türkiye'de doğrudan aeroponik saha verisi sınırlıdır; her KPI kanıt kalitesi etiketi taşır. Bankable yatırım kararı için saha ölçümü ve mühendislik raporu gereklidir.